Nauka

Do zgłębiania pedagogiki zachęcamy wszystkich, którzy chcą zajmować się bądź już się zajmują edukacją, wychowaniem, opieką.

Warto studiować pedagogikę! Pedagogika bowiem jest nauką praktyczną wspomagającą człowieka w jego uczeniu się i rozwoju. Zarazem jest też możliwością nabywania mądrości i spełniania się naszej wrażliwości. To znaczy, że studiowanie pedagogiki jest okazją do rozumnego ogarniania relacji pomiędzy człowiekiem, jego ciałem i psychiką, jego osobowością i tożsamością a jego światem, otoczeniem przyrodniczym, społecznym, kulturowym i politycznym w bliskiej i dalszej skali. Dlatego studiowanie pedagogiki musi wspierać się na opanowywaniu wiedzy z nauk dla niej podstawowych: filozofii – zwłaszcza etyki, psychologii rozwojowej i wychowawczej, socjologii ogólnej i socjologii edukacji, antropologii kulturowej, politologii oraz metodologii nauk społecznych.

Omawiając różne koncepcje pedagogiki ogólnej przytoczyć można kilka określeń słownikowych wyjaśniających, czym owa pedagogika ogólna jest, jakimi zagadnieniami się zajmuje i jakie cele sobie stawia, choć nie ma definicji doskonałej i zadowalającej.
Leksykon PWN podaje, że pedagogika ogólna to „dział pedagogiki zajmujący się jej podstawami teoretycznymi. W skład zagadnień pedagogiki ogólnej wchodzą następujące kompleksy tematyczne: -- współczesne kierunki i ideologie pedagogiczne; -- filozofia wychowania; -- aksjologia wychowania; -- metodologiczne przesłanki pedagogiki; -- antyczne podstawy wychowania i jego społeczne funkcje ; -- język pedagogiki i ustalenia terminologiczne; -- tożsamość pedagogiki; -- metateoria pedagogiki; -- relacje między teorią i praktyką edukacyjną; -- miejsce pedagogiki w kontekście przemian cywilizacyjnych".
Już według Encyklopedii PWN pedagogika ogólna to dział pedagogiki zajmujący się podstawami, strukturą i celami wychowania, metodologią badań pedagogicznych, analizą ogólnych doktryn pedagogicznych oraz filozoficznych, podstawami edukacji i wychowania.
Mimo toczących się "sporów" i mnogością uprawianej od dawna refleksji nad tożsamością pedagogiki ogólnej jako dziedziny dyskursu edukacyjnego status tej dyscypliny nie jest przez pedagogów polskich definitywnie i jednoznacznie określony.

Koniec wieku XIX i wiek XX to czas rozwoju polskiej myśli pedagogicznej i położenia podwalin pod współczesną polską myśl pedagogiczną i dydaktykę. Wielu pedagogów tworzyło w tym czasie swoje koncepcje, pod wieloma względami opierali je na tradycji, ale w wielu obszarach wykraczali poza jej ramy, wkraczając na obszary zupełnie nowe, dziewicze. W zasadzie był to czas tworzenia czegoś z niczego w warunkach wyjątkowo niesprzyjających, gdyż należy pamiętać, że w owym początkowym okresie państwa polskiego nie było na mapie Europy a w okresie 20-lecia międzywojennego II Rzeczpospolita borykała się z licznymi problememi.

Jednym z takich pedagogów był Kazimierz Sośnicki (1883 – 1976).

Pedagogika ogólna jego zdaniem jest to teoria wychowania. Ma ona ustalić ideał wychowania i normy postępowania umożliwiające jego skuteczną realizację. Redaguje zasady tworzenia systemu pedagogicznego i jego normatywną koncepcję. Winna ona analizować naczelne idee wychowawcze i normatywne koncepcje systemów wychowawczych i uzasadniać ich racjonalność i możliwość ich praktycznej realizacji. W wyniku badań i analiz pedagogicznych winien powstać naukowy system pedagogiczny. Spełniałby on walory racjonalności i zgodności z naturą człowieka, umożliwiałby skuteczne kształtowanie osobowości dzieci i młodzieży. Pedagogika ogólna zdaniem Sośnickiego bada istotę wychowania, zagadnienie dziedziczności, cele wychowania, psychiczne podłoże celów wychowania, formalne strony celu wychowania, zasady i wartości oraz ich związki z wychowaniem, środki wychowania oraz osobowość wychowawcy.

Do zadań pedagogiki ogólnej zalicza Sośnicki także porównawczą analizę systemów pedagogicznych. Charakterystyczne dla poglądów autora jest to, iż po pierwsze ogranicza zadania poznawcze pedagogiki ogólnej do opisu rzeczywistości; po drugie do zadań tej dyscypliny naukowej zaliczył dokonywanie analizy porównawczej systemów pedagogicznych, będące dziś przedmiotem badań pedagogiki porównawczej.
Kazimierz Sośnicki poszerza zagadnienie i obejmuje przedmiotem badań i uogólnień także takie zagadnienia jak:
pojęcie wychowania, przedmiot wychowania, psychiczna i fizyczna strona człowieka jako przedmiot wychowania, zagadnienie dziedziczenia organicznego i psychicznego, metody badań psychicznego podłoża wychowania, treści celów wychowania, zagadnienie końcowych i etapowych celów wychowania, związek celów wychowania z indywidualnością i z naturą człowieka, zagadnienia charakteru, zagadnienie wartości jak i aspekty psychologiczne i społeczne, zagadnienie środków wychowania oraz problem osobowości samego wychowawcy.

 

kontakt